Tom Trandt: "Designer is Thinker."

Luôn nổi bật với phong cách riêng, sức hút của Môi Điên không phải nhất thời. Nhà thiết kế Tom Trandt chia sẻ những triết lý thiết kế, kinh doanh đằng sau thành công của thương hiệu.

Tom Trandt: "Designer is Thinker."

Luôn nổi bật với phong cách riêng, sức hút của Môi Điên không phải nhất thời. Nhà thiết kế Tom Trandt chia sẻ những triết lý thiết kế, kinh doanh đằng sau thành công của thương hiệu.

Tom Trandt: "Designer is Thinker."

Luôn nổi bật với phong cách riêng, sức hút của Môi Điên không phải nhất thời. Tom Trandt chia sẻ những triết lý thiết kế, kinh doanh đằng sau thành công của thương hiệu.
“Bạn là một marketer thư giãn. Đừng bắt chúng tôi nhảy TikTok.” – Tom Trandt xuất hiện ngay lúc tôi lướt qua post tuyển dụng của Môi Điên trên điện thoại. 
 
Tom trông không giống một nhà thiết kế thời trang điển hình, cũng không giống một học giả. Nhìn bộ đồ anh mặc giống chàng sinh viên kiến trúc vừa thi xong môn cuối của học kỳ đầu. Bơ phờ xen lẫn nhẹ nhõm với nụ cười nửa mãn nguyện, nửa chấp nhận. Vẻ ngoài yên bình đó không hề giả tạo, nó mộc mạc như cặp kính gọng gỗ Mujosh bao phủ ánh mắt suy tư.
 
Ngay khi vừa chọn xong chỗ ngồi ngoài trời kề sát đường đi trong một con hẻm không nhỏ, Tom đã kéo tôi vào câu chuyện về những dự định kinh doanh chẳng liên quan gì đến thời trang, từ cây cà chua đến kẹo thủ công, và kịch tính nhất là sex toys. Tom tự nhận mình là người lan man, rất đỗi tự hào với cái tên công ty: Công ty TNHH Lan Man. 
 
Sự thật đúng như vậy. Tom là một gã chém gió lãng đãng từ ý tưởng này sang ý tưởng khác, nhưng không phải kiểu ý tưởng vô định trên mây mà là kiểu ý tưởng cắm rễ ở mặt đất. Hay tò mò tại sao mọi thứ được làm theo cái cách mà chúng vẫn được làm đồng thời hay nảy ra ý tưởng thách thức những quy tắc thông thường, Tom thừa nhận từ bé, anh đã “có vấn đề” với truyền thống.

...làm một cây sương rồng giữa hồ sen thanh tao đã giúp Môi Điên nổi bật và hạ gục những trái tim khao khát thể hiện cá tính...

“Một năm Môi Điên làm hai bộ sưu tập. Bộ sưu tập thứ hai của năm nay đang trong quá trình phát triển, Tom định tháng sau ra mắt. Nhưng cũng không chắc chắn, cũng có thể tuần sau hoặc mấy tháng nữa. Bây giờ Tom mà nhắn team tuần sau ra bộ sưu tập thể nào mọi người cũng nhảy dựng lên (cười). Tom không ép mình phải theo mốc thời gian cố định, nếu cảm thấy bộ sưu tập chưa ổn thì Tom tiếp tục làm đến khi nào đạt như mong muốn. Tom nghĩ giống Alaïa.” 
 
(Azzedine Alaïa là nhà thiết kế chỉ trình làng các bộ sưu tập khi cảm thấy chúng đã sẵn sàng, thay vì tuân theo lịch trình đã định sẵn bởi ngành công nghiệp thời trang.)
 
Môi Điên không chỉ điên ở cái tên. Cách mà thương hiệu hoạt động cũng khác lẽ thường. Một năm hai bộ sưu tập, một tháng đăng một, hai post trên mạng xã hội. Trong khi các nhà thiết kế sôi nổi tổ chức fashion show và tấn công thị trường thế giới, Môi Điên yên lặng. Tom tỏ ra không áp lực, anh nói mình chưa tìm được lý do để phải làm những điều đó. Liệu anh ấy có thay đổi suy nghĩ sau khi hình ảnh Miranda Priestly mặc Áo Vô danh trong Yêu nữ thích hàng hiệu 2 được lan truyền và khiến nó cháy hàng?
 
Hãy chờ xem. Nhưng tôi biết Môi Điên vẫn chuyển hàng quốc tế đều đặn. Ít nhất hai lần tôi đã gặp khách hàng ngoại quốc mua sắm tại cửa hàng 28 Tôn Thất Thiệp. Nó làm tôi thắc mắc: làm thế nào một thương hiệu Việt Nam có thể đồng điệu với những người không phải người Việt Nam? 
 
Chắc chắn đó không phải may mắn. Có những nhà thiết kế bám chắc di sản dân tộc một cách bảo thủ, có những nhà thiết kế hoà chung vào xu thế thế giới, có những nhà thiết kế như Tom Trandt. Công thức chế biến của anh là sự pha trộn văn hoá phương Đông và ngôn ngữ thiết kế đương đại để “chế biến” ra hương vị Môi Điên hài hoà tính bản địa và tính toàn cầu.

...điên nghĩa là dám sống thật con người mình.

Những thiết kế ban đầu của Môi Điên nghiêng về tính dân dã, bụi bặm với cảm hứng từ những vật thể đặc trưng trong truyện dân gian, trên đường phố, trong đời sống hàng ngày của người Việt và phong cách thời trang bản địa trải dài từ thời kỳ phong kiến đến thập niên 1990, 2000 tới hiện đại. Tom liên tục thử nghiệm với chất liệu vải vụn chắp vá, cách xử lý bề mặt thô ráp, các gam màu đa dạng có hơi hướng cổ kính làng quê, cường điệu hoá các chi tiết với mật độ dày đặc qua lăng kính ngông cuồng của tuổi trẻ. 
 
Không có gì ngạc nhiên khi thẩm mỹ “ugly chic” này từng được nhận xét là “quê”. Nhưng làm một cây sương rồng giữa hồ sen thanh tao đã giúp Môi Điên nổi bật và hạ gục những trái tim khao khát thể hiện cá tính tại thời điểm đó.
 
Jonathan Anderson từng nói: “Để tồn tại, bạn không thể đứng mãi một chỗ”. Công thức chế biến của Tom Trandt tiến hoá theo thời gian. Các bộ sưu tập gần đây của Môi Điên trở nên thanh lịch, và theo một cách nào đó, trưởng thành hơn. Tom tập trung vào khai thác phom dáng rộng, kỹ thuật giải cấu trúc, bảng màu trung tính gợi nhắc tới phong cách Nhật Bản nhưng vẫn phản ánh nét cân bằng và dung dị trong căn tính Việt với thiết kế đối xứng và cách phối đồ mộc mạc.
 
Một số người cho rằng Môi Điên không còn điên nữa. Điều đó tuỳ thuộc vào việc bạn định nghĩa điên thế nào! “Lúc trước Tom làm mọi thứ khác người. Đến thời điểm này với Tom, điên nghĩa là dám sống thật con người mình. Thiết kế của Môi Điên hướng tới những người có cá tính, họ biết mình là ai và không cần phải chứng minh với thế giới.” 
 
Kết quả của bước chuyển trong quan điểm đó là hình ảnh Môi Điên tinh tế, vẫn chất chứa vị cay của sự nổi loạn, nhưng chuyển từ vị cay của ớt sang vị cay của gừng. Suy cho cùng, “là chính mình là một cuộc nổi loạn âm thầm” (Clarice Lispector).

Thiết kế là hành trình nhà thiết kế tìm ra chính mình.

Những triết lý đó đã dẫn dắt mọi quyết định tại Môi Điên và quy tụ những tín đồ trung thành. Công việc của “designer” với Tom không phải là làm đẹp mà là tạo ra những thiết kế có ý nghĩa. “Tom liên tục suy nghĩ, luôn đặt câu hỏi vì sao, vì sao, vì sao khi làm gì đó. Tom thấy cái mà nhiều nhà thiết kế Việt Nam thiếu là triết lý đằng sau những thứ họ làm. Designer is thinker (tạm dịch: Nhà thiết kế cũng phải là nhà tư tưởng).”
 
“Thiết kế là hành trình nhà thiết kế tìm ra chính mình… Lúc trước Tom bị cuốn đi theo nhiều hướng khác nhau. Nhiều người nói về Môi Điên nhưng mỗi người lại có cảm nhận riêng. Nhưng bây giờ Tom đã xác định được định hướng cho Môi Điên. Qua nhiều lần thử nghiệm, Tom hiểu mình là ai và biết mình muốn gì. Môi Điên thay đổi theo hành trình nhận ra chính mình của Tom. Nhưng giá trị mà Môi Điên không bao giờ từ bỏ là tôn vinh bản sắc thật cuả cá nhân.”
 
“Thiết kế chắc chắn cũng phải thật, phải mang tính cách thương hiệu.” Tom khẳng định anh làm việc sát cánh với đội ngũ thiết kế trong cả quá trình phát triển từ bước đầu đến bước sau cùng. Điều này đảm bảo rằng mã gen của Môi Điên luôn được cấy và nuôi dưỡng trở thành gen trội trong cơ thể thiết kế. Dù học hỏi hay lấy cảm hứng từ đâu, Môi Điên không là bản sao của bất cứ ai – sự tự tin và niềm kiêu hãnh không che giấu của Tom.

Bạn không chỉ thiết kế quần áo mà còn phải thiết kế mô hình kinh doanh.

Sự rõ ràng hơn về định hướng sáng tạo đơn giản là kết quả từ sự trưởng thành của nhà thiết kế hay là sự điều chỉnh để phù hợp với chiến lược kinh doanh? Với một người điên nhưng không dại như Tom, tôi nghĩ là cả hai. Tom là một trong ít những nhà thiết kế hào hứng khi nói về chủ đề kinh doanh. Anh khoe mới tốt nghiệp khoá học Kế toán doanh nghiệp. Câu nói tâm đắc của Tom là “Bạn không chỉ thiết kế quần áo mà còn phải thiết kế mô hình kinh doanh” – nội dung lời khuyên mà Rei Kawakubo (Người sáng lập Comme des Garçons) dành cho Chitose Abe với thương hiệu Sacai của bà.
 
Từ người làm thời trang ngẫu hứng, mười năm một mình dẫn dắt Môi Điên đã định hình Tom thành một doanh nhân kinh nghiệm, dù anh không gọi mình là doanh nhân hay CEO. Anh ấy hiểu rằng để làm sáng tạo lâu dài, bạn phải kiểm soát kinh doanh; và để kinh doanh bền vững, bạn phải sáng tạo có ý thức.
 
Nếu đã kiên nhẫn đọc tới đây, chắc bạn sẽ thở dài: “Cuối cùng thì bán hàng ổn không?”. Người trong cuộc nói Môi Điên có lãi. Người ngoài thấy Môi Điên có hồn. Đó là câu trả lời. 
 
Không hề tỏ ra khiêm tốn, Tom hãnh diện là một người trồng cây tài ba bẩm sinh, trồng cây nào cũng thành công. Bí quyết là gì? “Đơn giản lắm. Chỉ cần giữ vệ sinh và có kỷ luật.”
 
13.6.2025

TÁC GIẢ

Trịnh Hà Anh

Chuyên gia Tư vấn Kinh doanh Thời trang. Hà Anh sở hữu thế mạnh độc đáo trong việc kết nối ngôn ngữ thẩm mỹ và chiến lược kinh doanh. Các bài viết của Hà Anh thể hiện quan điểm sắc bén dựa trên góc nhìn và kinh nghiệm đa lĩnh vực trong ngành thời trang.